Koekje erbij?
Wekelijks de beste aanbevelingen voor een gezonder leven?
Ja die wil ik.

Page content

article content

B12 tekort, een stille epidemie? (deel 1)

Moe, barstende pijn en de wanhoop nabij…

Onlangs sprak ik een vrouw die haar leven weer terug gekregen had. Zo voelde het voor haar. Ze had al sinds september vorig jaar last van extreme vermoeidheid, gewrichtsklachten en een steeds erger wordende migraine. De migraine werd ondraagbaar en ze lag feitelijk alleen nog maar op de bank.

Ze was de wanhoop nabij.

Een bloedonderzoek via de huisart liep op niks uit. Door haar eigen aanhouden voor een doorverwijzing kwam ze uiteindelijk bij een internist terecht die erg gespitst was op B12-tekorten. Ondanks dat de B12 waarde in haar bloed aan de lage kant was vond de huisarts dit geen reden tot paniek. De internist vond de lage waarde wel opvallend, zeker in combinatie met haar klachten. De internist schreef wekelijkse b12 injecties voor. Wat denk je? Na 3 injecties verdween de hoofdpijn en de migraine aanvallen bleven definitief uit. Haar lichaam moet nu langzaam herstellen van de klap die dit belangrijke vitamine tekort in haar leven heeft achtergelaten.

B12 tekort, ook als je elke dag dierlijke producten eet?

Veel mensen denken bij B12 tekorten aan veganisten, want zij zouden hier een grote risicogroep zijn. De waarheid is dat de bewuste veganist hier vaak goed van op de hoogte is en zelf al kiest voor een goed B12 supplement. Vanuit de veganistische beweging wordt hier veelvuldig aandacht aan besteed. Ook laten veel veganisten bloedonderzoek doen. 

Het opvallende is dat er juist veel vleeseters zijn die zonder het te weten met B12-tekorten rondlopen. De vrouw uit het verhaal van hierboven at ook dagelijks vlees en verwachtte daarom zeker niet dat haar klachten samen zouden hangen met een tekort aan B12. Ik heb dit toen ik nog als verpleegkundige werkte vaak in de praktijk gezien. Veel oudere cliënten hadden een B12 gebrek, terwijl ze elke dag van hun leven dierlijke (B12-rijke) producten hadden gegeten.

Hoe dit kan? Dat vertel ik je zo, maar eerst: wat is vitamine B12 en wat doet het in je lichaam?

De werking van B12 en waar zit het in?

Vitamine B12 is een van de belangrijkste vitamines in ons lichaam! Het speelt een rol bij de aanmaak van rode bloedcellen en dus het zuurstoftransport in je lichaam. Daarnaast is het heel belangrijk voor een goede werking van je zenuwstelsel. B12 is onmisbaar voor de DNA synthese en het aanleveren of opwekken van energie. Daarbij komt dat B12 onze hersencellen (en daarmee onze geestelijke gesteldheid) beschermt. Verder speelt B12 een belangrijke rol bij omzetten van koolhydraten, vetten en eiwitten in energie. Kortom: voldoende B12 in je lichaam is belangrijk!

Waar komt B12 vandaag?

Vitamine B12 wordt aangemaakt door bacteriën die in de grond leven. Zo komt het in het verteringssysteem van dieren (en vroeger ook van mensen) terecht. Vervolgens belanden er kleine hoeveelheden in vlees en zuivel. Toen mensen dichter bij de natuur leefden en veel buiten en op het land werkten, kwamen mensen letterlijk met de handen in de grond. Hierdoor werd ook B12 opgenomen (via de huid). Ook in het drinkwater zaten vaak B12 resten. Dit was ruim genoeg.

Er is veel veranderd ten opzichte van pakweg 100 jaar geleden. Mooi dat alles nu hygiënisch en schoon is, maar daardoor staan we ook verder van de natuur af. We kopen gewassen groente in de winkel en hoe vaak zit je nog met je blote handen in de grond? Zelfs in de moestuin werken de meeste mensen met handschoenen aan.

Dus ja, iedereen krijgt minder B12 binnen. Dit geldt voor planteneters maar ook voor mensen die wel dierlijke producten eten. Want ook in de veehouderij leven dieren niet meer zoals vroeger en staan ze binnen in een stal. De oplossing ligt dus niet in het eten van dierlijke producten. Sterker nog, dit raden we zelfs af. 

Sommige mensen krijgen dus te weinig B12 binnen, maar er kunnen meer zaken spelen bij een B12 tekort. Wat je vooral moet weten is dat je lichaam de B12 in sommige gevallen niet goed kan opnemen of er is een verhoogde behoefte waardoor je ook een tekort kan oplopen.

Redenen van een B12 tekort

Opnameprobleem

Soms wordt B12 niet goed opgenomen in de cellen. Dit komt vooral bij ouderen voor, maar kan afhankelijk van je voedingspatroon en algemene gezondheid ook bij jongeren voorkomen. Hoe werkt de opname? In de maagwand wordt een transportbootje voor B12 aangemaakt, genaamd Intrinsic Factor. Dit bootje moet zorgen voor een goede B12 opname in de darmen. Sommige mensen hebben een aangeboren afwijking waardoor ze de Intrinsic Factor niet aanmaken. Maagklachten en maagzuurproblemen bemoeilijken dit proces. Slik je maagbeschermers, dan maak je vaak geen Intrinsic Factor meer aan. En dan is er ook geen opname van B12 in de darmen.

Wat ook kan is dat het bootje wel vaart, maar de verdere vertering in de darmen niet goed gaat (door een ongezond eet- en leefpatroon, zie hieronder). Er zijn steeds meer mensen die last hebben van een verstoorde vertering en hierdoor de vitamines niet meer goed op kunnen nemen in de darmen.

Ook speelt je lever een belangrijke rol bij de opname van B12. Als de lever overwerkt is of niet goed functioneert (wat heel veel voorkomt hier in het Westen), dan kan b12 niet goed omgezet worden in de actieve vorm die nodig is voor opname in de cellen. 

Hoe je de opnameproblemen kunt oplossen lees je in deel 2. (zie link onderaan artikel)

Te weinig verse en onbewerkte plantaardige voeding

Je eet te weinig onbewerkte en verse voeding rijk aan b-vitamines en foliumzuur (groene groenten, fruit, peulvruchten, noten en zaden). Vitamine B6 en foliumzuur werken altijd samen met B12. Deze drie hebben elkaar nodig om hun werk goed te kunnen doen.

Stress

Bij stress heeft je lichaam veel meer B12 nodig. Je krijgt dan veel gemakkelijker een tekort.

Medicatie 

Vooral antibiotica, de pil, antivirale medicijnen, antidepressiva, ontstekingsremmers en metformine kunnen invloed hebben op je B12-spiegel en meespelen bij een tekort.

Wel een goede bloedwaarde, toch een tekort?

Het opnameprobleem is de reden dat een B12 tekort vaak onopgemerkt blijft! B12 kan wel voldoende aanwezig zijn in je bloed (dan heb je dus een prima bloeduitslag) maar als het vervolgens niet op zijn bestemming aankomt, in je cellen, dan heb je toch een probleem. Hierdoor krijg je op celniveau toch een tekort met alle gevolgen van dien!
En om deze reden lopen er waarschijnlijk veel meer mensen rond met een onopgelost B12 tekort dat zich uit in allerlei vervelende klachten en chronische aandoeningen. Daarom is het zo belangrijk dat je begrijpt hoe je lichaam werkt en dat een bloeduitslag niet altijd het juiste beeld geeft.

De symptomen van een b12 tekort?

Heb jij onopgeloste gezondheidsklachten? Kijk dan eens naar dit rijtje symptomen die bij een b12 tekort kunnen horen (ze komen van de website www.stichtingb12tekort.nl) en ga eens na hoeveel van de symptomen jij herkent.

Omdat vitamine B12 bij zoveel processen in ons lichaam betrokken is, kan een tekort veel verschillende klachten geven (dit kan per persoon dus ook erg verschillen).

Neurologische klachten:

  • Tintelingen, doof gevoel, brandend gevoel in armen, benen, handen en/of voeten, zenuwpijn, op “watten” lopen, uitvalsverschijnselen.
  • Concentratiestoornissen, geheugenproblemen.
  • Afasie: niet op de juiste woorden kunnen komen, verkeerde woorden gebruiken, verspreken.
  • Ataxie: onverklaarbaar vallen, of ergens tegen aan lopen, verlies van positiegevoel, dingen omgooien, struikelen, moeilijk lopen.
  • Verminderde pijnbeleving, fijne motoriek, reuk en smaak.

Psychische (neuro-psychiatrische) klachten:

  • Depressie, nervositeit, geïrriteerdheid, prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, gedragsveranderingen, apathie.
  • Dementie, verwardheid.
  • Psychose, paranoia, hallucinaties.

Overig:

  • Spierpijn en krachtsverlies.
  • Glossitis (ontstoken tong), branderige, pijnlijke of prikkelende tong, gevoelige mond.
  • Vermoeidheid, slaperigheid, zwakte.
  • Misselijkheid, verlies van eetlust, gewichtsverlies.
  • Menstruatieklachten, zoals uitblijven menstruatie, hevige menstruatie, te lange menstruatie, verergerde menstruatiepijn.
  • Gewrichtsklachten.
  • Kortademigheid, benauwdheid, hartkloppingen.
  • Duizeligheid.
  • Bleekheid van de huid.
  • Het koud hebben.
  • Impotentie.
  • Onvruchtbaarheid.
  • Haaruitval.
  • Veranderingen in gezichtsveld, wazig zien.
  • Darmklachten.
  • Incontinentie en/of vaak plassen (evt herhaalde blaasontstekingen).
  • Hoofdpijn.
  • Abnormale reflexen.
  • Spiertrekkingen en spierkrampen.
  • Oorsuizen.

Vaak beginnen de klachten van een b12 tekort klein en worden ze langzaam aan steeds erger. Herken je een aantal van de symptomen en twijfel je, dan is het zeker belangrijk om dit eens goed uit te zoeken!

Wanneer nog meer testen?

  • Bij bloedarmoede die maar niet over gaat.
  • Bij vermoeden van of diagnose van MS, CVS/ME, fibromyalgie, burn-out.
  • Bij (vermoeden van) darmziekten als Crohn en Coeliakie.
  • Bij diagnose van auto-immuunaandoeningen, met name schildklierziekten (Hashimoto/Graves), vitiligo en diabetes type1.
  • Patiënten die bepaalde medicijnen gebruiken: maagzuurremmers (zoals Omeprazol, Pantazol, Nexium, Zantac) metformine, colchicine, neomycine, para-aminosalicylzuur, Questran.
  • Bij hyperhomocysteïnemie ( te hoge hoeveelheid homocysteïne in het bloed).
  • Bij pancreasinsufficiëntie (verminderde werking van de alvleesklier).
  • Bij gastrectomie of gastric bypass.
  • Bij eetstoornissen.

De oplossing voor jou?

Ga verder met lezen in deel 2

Comment Section

0 reacties op “B12 tekort, een stille epidemie? (deel 1)

Plaats een reactie


*


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.